Perspektivoj el rubujo

En Luksemburgio 97 % de la loĝantaro klasifike disigas siajn forĵetaĵojn. Homoj el ĉiaj etnoj kaj sociaj tavoloj alveturas al la reciklejo por vigle, preskaŭ konkurs-etose puŝi ĉaregojn da arbobranĉoj, eksfridujoj, kaj eĉ da revuoj, al la kolektujoj.
Kiel bona esperantisto, mi ĉiam dediĉas apartan atenton al la ricevujoj de papero kaj kartono. Je lastatempa vizito kun mia bopatro, mi elfiŝis el sub hundnutraĵa sako okulfrape malnovecan urbomapon de Luksemburgo. Horon poste, en la hejma salono mi malfaldis miajn trovaĵojn, sub rigardo malaproba de mia bopatrino: kion ja faras elrubaĵo sur la manĝotablo?
La mapo, german-titola Bildstadtplan von Hermann Bollmann (“Bilda urbomapo de H.B.”), pruviĝis io neordinara. Sur 58 oble 67 cm-oj ĝi montras averse la urbocentron, dorse la pli vastan regionon, de Luksemburgo, kiaj ili estis antaŭ precize 50 jaroj. La urbomapo estas “tridimensia”, en la senco ke principe ĉiu konstruaĵo videblas sur ĝi kiel desegneto kun siaj detalaj pordoj, fenestroj, eĉ kornicoj, korbeloj kaj konzoloj. Ne mankas eĉ arboj kaj arbustaroj.
Hermann Bollmann (1911-1971), germana soldato dum la dua mondmilito ĉe la rusa fronto, devis dum la daŭraj retiriĝoj ĉiuvespere desegni novan mapon pri la pozicio de sia armeero. Bollmann rapide komprenis ke averaĝa soldato ne facile orientiĝas laŭ tradicia mapo, kaj tial li riĉigis siajn mapojn per skiza bildigo de kiel eble plej multaj pejzaĝeroj, ekde arboj ĝis kabanoj kaj artileriaĵoj. Post reveno al sia hejmurbo Brunsvigo, li uzis la saman metodon por precize registri la gradon de konserviteco aŭ ruineco de ĉiu konstruaĵo en sia militsuferinta urbo. Preter atendo, lia mapo spertis komercan sukceson. Tra la 1950-aj jaroj Bollmann do mapis per sama metodo Amsterdamon, Kolonjon kaj dudekon da pliaj urboj. Por ĉiu mapo li restis semajnojn, foje monatojn en la koncerna urbo, por precize, mane skizi ĉion en la preparfazo antaŭ fina map-pretigo. Ses monatojn li bezonis por verki sian plej grandiozan mapon, tiun de Novjorko, okaze de la mondekspozicio (1964). Laŭ la kresko de la vendoj, la ĝistiama metia metodo montriĝis tamen tro malrapida. Bollmann devis ion elpensi.
Kion Bollmann elpensis? Tion vi ekscios el mia artikolo aperonta en Monato, principe en oktobro.

Advertisements

2 komentoj

Enarkivita sub Uncategorized

2 respondoj al “Perspektivoj el rubujo

  1. He, kiom ruza merkatika truko. Kiel romano en kajeroj 🙂

  2. russ

    Eble interesus vin sendi skanaĵon al la populara mapo-blogo http://bigthink.com/blogs/strange-maps !

Respondi

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Ŝanĝi )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Ŝanĝi )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Ŝanĝi )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Ŝanĝi )

Connecting to %s